Phim giới thiệu thí nghiệm của Menđen về lai một và hai cặp tính trạng

Câu hỏi ôn tập bài Lai hai cặp tính trạng

Câu 1: Căn cứ vào đâu mà Menđen lại cho rằng các tính trạng màu sắc và hình dạng hạt đậu trong thí nghiệm của mình di truyền độc lập với nhau ?

- Vì tỉ lệ mỗi kiểu hình ở F2 bằng tính các tỉ lệ của các tính trạng hợp thành nó.

Câu 2: Biến dị tổ hợp là gì ? Nó được xuất hiện ở hình thức sinh sản nào ?

- Biến dị tổ hợp là những kiểu hình ở đời con khác với bố mẹ.

- Xuất hiện ở hình thức sinh sản hữu tính.

Câu 3: Thực chất của sự di truyền độc lập các tính trạng là nhất thiết F2 phải có:

- Tỉ lệ của mỗi kiểu hình bằng tích tỉ lệ của các tính trạng hợp thành nó.

Câu 4: Menđen đã giải thích kết quả thí nghiệm lai hai cặp tính trạng của mình như thế nào ?

- Bằng sự phân li độc lập và sự tổ hợp tự do của các cặp gen qui định các cặp tính trạng trong quá trình phát sinh giao tử.

Câu 5: Nêu nội dung của qui luật phân li độc lập?

- Các cặp nhân tố di truyền (cặp gen) đã phân li độc lập trong quá trình phát sinh giao tử.

Câu 6: Biến dị tổ hợp có ý nghĩa gì đối với chọn giống và tiến hóa ? Tại sao ở các loài sinh sản giao phối, biến dị lại phong phú hơn nhiều so với những loài sinh sản vô tính ?

- Đối với chọn giống và tiến hóa, biến dị tổ hợp có ý nghĩa cung cấp nguyên liệu phong phú đa dạng.

- Ở các loài sinh sản giao phối, biến dị lại phong phú hơn nhiều so với những loài sinh sản vô tính do biến dị được nhanh chóng nhân lên qua quá trình giao phối.

Bài tập nâng cao phần Lai hai cặp tính trạng

Câu 1: Ở người, gen A qui định tóc xoăn, gen a qui định tóc thẳng, gen B qui định mắt đen, gen b qui định mắt xanh. Các gen này phân li độc lập với nhau. Bố có tóc thẳng, mắt xanh. Hãy chọn người mẹ có kiểu gen phù hợp để con sinh ra đều có mắt đen tóc xoăn ?

-Theo đề bài, ta quy ước gen:   A: tóc xoăn             B: mắt đen

                                                  a: tóc thẳng             b: mắt xanh

-P: tóc thẳng, mắt xanh (aabb)     x        ?

 F1: mắt đen, tóc xoăn (A-B-)

ð Đây là phép lai phân tích nên cá thể còn lại có kiểu gen đồng hợp trội (AABB).

 Vậy người mẹ có kiểu gen phù hợp là AABB.

-Sơ đồ lai:

P(t/c):    aabb         x           AABB

 G:          ab                           AB

 F1  :                AaBb  ( 100% tóc xoăn, mắt đen )

Câu 2: Sự di truyền nhóm máu ở người được qui định bởi 3 gen : IA qui định nhóm máu A , IB qui định nhóm máu B , IO qui định nhóm máu O . Gen IA và IB trội tương đương nhau còn gen IO lặn .

a. Cho biết kiểu gen của nhóm máu A , B , AB và O ?

b. Nếu bố thuộc nhóm máu O mẹ thuộc nhóm máu A thì con có nhóm máu gì?

c. Nếu các con có đủ 4 nhóm máu : A , B , AB , O thì bố mẹ có kiểu gen như thế nào? 

a.- Nhóm máu A có kiểu gen là IAIA hoặc IAIO
   - Nhóm máu B có kiểu gen là IBIB hoặc IBIO

   - Nhóm máu AB có kiểu gen là IAIB 

   - Nhóm máu O có kiểu gen là IOIO 

b. Bố nhóm máu O có kiểu gen là IOIO , mẹ thuộc nhóm máu A có kiểu gen là IAIA hoặc IAIO => có hai trường hợp xảy ra :
TH1 : P : IAIA     x     IOIO  

          G :   IA                  IO  

          F1: IA IO ( 100% nhóm máu A)
TH2 : P : IAIO     x     IO IO  

          G : IA,IO            IO

          F1:  IAIO :  IOIO ( 1 nhóm máu A : 1 nhóm máu O )
c.  Con nhóm máu O có kiểu gen là IOIO chứng tỏ bố mẹ mỗi bên phải cho 1 giao tử IO. Con nhóm máu AB có kiểu gen là IAIB chứng tỏ bố mẹ một bên phải có 1 gen IA còn 1 bên phải có kiểu gen IB => Kiểu gen của bố mẹ là IAIO hoặc IBIO .

SĐL : P : IAIO       x        IBIO

          G : IA,IO                IB,IO 

         F1: IAIO : IAIB : IBIO : IOIO  ( 1 nhóm máu A : 1 nhóm máu AB : 1 nhóm máu B : 1 nhóm máu O ) 

Câu 3: Vào dịp nghỉ hè, Tuấn được bố mẹ dẫn đi Sài Gòn chơi. Tuấn đã ghé Thảo Cầm Viên. Ở đây có rất nhiều loại động thực vật khác nhau. Đến khu vực của loài thỏ Tuấn rất thích thú. Tuấn nhanh nhảu hỏi bác canh giữ: “ Làm sao mà ra được con thỏ lông đen tuyền mà chân lại cao nữa vậy Bác. Và nếu cho lai thuần chủng giữa con chân cao, lông đen với con chân cao, lông trắng thì kết quả đời con như thế nào vậy Bác ? ’’. Bác giới thiệu cho Tuấn biết rằng ở loài thỏ chân cao trội hoàn toàn so với chân thấp, lông đen trội hoàn toàn so với lông trắng, hai cặp gen này nằm trên 2 cặp nhiễm sắc thể khác nhau . Nhưng bác không biết được người ta đã sử dụng việc lai ghép cấy tạo như thế nào cả. Các bạn hãy giúp bác canh giữ trả lời câu hỏi của bạn Tuấn nhé!
Quy ước gen:      A: chân cao                  B: lông đen

                                       a: chân thấp                  b: lông trắng
Tách riêng từng cặp tính trạng ở đời con F1, ta có:

+ Tính trạng chiều cao chân:

   100% chân cao => P: AA x AA

                                  P: AA x Aa

                                  P: AA x aa

+ Tính trạng màu lông:

   100% lông đen => P: BB x BB

                                  P: BB x Bb

                                  P: BB x bb
Xét chung 2 cặp tính trạng, ta có:

P1: AABB x AABB (chân cao, lông đen x chân cao, lông đen)

P2: AABB x AABb (chân cao, lông đen x chân cao, lông đen)

P3: AABB x Aabb   (chân cao, lông đen x chân cao, lông trắng)

P4: AABB x AaBB  (chân cao, lông đen x chân cao, lông đen)
P5: AABB x AaBb   (chân cao, lông đen x chân cao, lông đen)

P6: AABb x AaBB  (chân cao, lông đen x chân cao, lông đen)
P7: AABB x Aabb  (chân cao, lông đen x chân cao, lông trắng)
P8: AAbb x AaBB (chân cao, lông trắng x chân cao, lông đen) 
P9: AABB x aaBB (chân cao, lông đen x chân thấp, lông đen)
P10: AABB x aaBb (chân cao, lông đen x chân thấp, lông đen)
P11: AABb x aaBB (chân cao, lông đen x chân thấp, lông đen)
P12: AABB x aabb (chân cao, lông đen x chân thấp, lông trắng)
P13: AAbb x aaBB (chân cao, lông trắng x chân thấp, lông đen)

ð Vậy có thể sử dụng những phép lai trên để tạo ra giống thỏ chân cao, lông đen như bạn Tuấn nói.
  P(t/c): AABB (chân cao, lông đen) x Aabb (chân cao, lông trắng)

   G:              AB                                        Ab

   F1:       AABb ( 100% chân cao, lông đen)

ð Vậy kết quả giữa phép lai thuần chủng chân cao, lông đen với chân cao, lông trắng là toàn chân cao, lông đen.

Câu 4: Ở Đà Lạt nhà Linh được biết đến là là nơi bán hoa lan uy tín và chất lượng cao. Trong một dịp sinh nhật Linh, mình đến dự. Đi tham quan khắp ngôi nhà mình thấy toàn hoa lan không à. Mình tình cờ nghe cuộc nói chuyện giữa ba Linh và kỹ sư nông nghiệp là: “ Khi cho cây hoa tím thân cao lai với cây có kiểu gen khác thu được tới 4 kiểu hình gồm 800 cây”. Mình thắc mắc không hiểu tại sao lại có được kết quả như vậy. Các bạn hãy giải đáp thắc mắc giùm mình nhé! Và trong 800 cây thu được từ phép lai thì số cây hoa lan tím thân thấp là bao nhiêu? Biết rằng ở hoa lan gen A qui định là trội so với gen a qui định hoa trắng, gen B qui định thân cao là trội so với gen b qui định thân thấp, mỗi gen nằm trên một nhiễm sắc thể thường khác nhau.

-         Vì ở F1 xuất hiện 4 kiểu hình nên chắc chắn sẽ có kiểu hình tương ứng với kiểu gen aabb => phải nhận 1 giao tử ab từ bố, 1 giao tử ab từ mẹ.

-         Theo đề bài, hoa tím thân cao: A-B- => cây hoa tím thân cao có kiểu gen AaBb

-         Để cây có kiểu gen  -a-b và khác với AaBb thì cây đó có kiểu gen như sau: aabb hoặc Aabb hoặc aaBb.

+ TH1: cây khác có kiểu gen aabb

·        SĐL: P:      AaBb         x           aabb

                  G: AB,Ab,aB,ab                 ab

                 F1: AaBb : Aabb : aabb : aaBb

            TLKH: 1 hoa tím, thân cao : 1 hoa tím, thân thấp : 1 hoa trắng, thân cao : 1 hoa trắng thân thấp.

·        Vậy số lượng cây hoa tím thân thấp (Aabb) là: 800/4=200 (cây)

+ TH2: cây khác có kiểu gen Aabb

·        SĐL: P:      AaBb         x           Aabb

                  G: AB,Ab,aB,ab               Ab, ab

                 F1:AABb : AAbb : 2AaBb : 2Aabb : aaBb : aabb

            TLKH: 3 hoa tím, thân cao : 3 hoa tím, thân thấp : 1 hoa trắng, thân cao : 1 hoa trắng thân thấp.

·        Vậy số lượng cây hoa tím thân thấp (A-bb) là: (800/8)x3=300 (cây)

     + TH3: cây khác có kiểu gen aaBb

·        SĐL: P:      AaBb         x           aaBb

                  G: AB,Ab,aB,ab               aB,ab

                 F1: AaBB : 2AaBb : aaBB : 2aaBb : Aabb : aabb

            TLKH: 3 hoa tím, thân cao : 1 hoa tím, thân thấp : 3 hoa trắng, thân cao : 1 hoa trắng thân thấp.

·        Vậy số lượng cây hoa tím thân thấp (A-bb) là: (800/8)=100 (cây)

Phim sự tạo giao tử trong phép lai hai cặp tính trạng

            

Lai hai cặp tính trạng

Câu hỏi trắc nghiệm bài Lai hai cặp tính trạng

CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM:

Câu 1: Thực chất của sự di truyền độc lập các tính trạng là nhất thiết F2 phải có:

A. tỉ lệ của mỗi kiểu hình bằng tích tỉ lệ của các tính trạng hợp thành nó

B. tỉ lệ phân li của mỗi cặp tính trạng là 3 trội : 1 lặn

C. 4 kiểu hình khác nhau

D. các biến dị tổ hợp

Câu 2: Ý nghĩa sinh học của qui luật phân li độc lập của Mendel là:

A. Nguồn nguyên liệu của các thí nghiệm lai giống

B. Giúp giải thích tính đa dạng của sinh giới

C. Cơ sở của quá trình tiến hóa và chọn lọc

D. Tập hợp các gen tốt về cùng một kiểu gen

Câu 3: Qui luật phân li độc lập các cặp tính trạng được thể hiện ở

A. Con lai luôn đồng tính

B. Con lai luôn phân tính

C. Sự di truyền của các cặp tính trạng không phụ thuộc vào nhau

D. Con lai thu được đều thuần chủng

Câu 4: Trong phép lai hai cặp tính trạng của Mendel ở cây đậu Hà Lan. Khi phân tích từng cặp tính trạng thì ở F2 tỉ lệ của mỗi cặp tính trạng là:

A. 9 : 3 : 3 : 1

B. 3 : 1

C. 1 : 1

D. 1 : 1 : 1 : 1

Câu 5: Khi giao phấn giữa cây đậu Hà Lan thuần chủng có hạt vàng, vỏ trơn với cây có hạt xanh, vỏ nhăn thuần chủng thì kiểu hình thu được ở các cây lai F1 là:

A. Hạt xanh, vỏ trơn

B. Hạt xanh, vỏ nhăn

C. Hạt vàng, vỏ nhăn

D. Hạt vàng, vỏ trơn

Câu 6: Ở phép lai 2 cặp tính trạng về màu hạt và vỏ hạt của Mendel, kết quả ở F2 có tỉ lệ thấp nhất thuộc về kiểu hình:

A. Hạt xanh, vỏ trơn

B. Hạt xanh, vỏ nhăn

C. Hạt vàng, vỏ nhăn

D. Hạt vàng, vỏ trơn

Câu 7: Kết quả dưới đây xuất hiện ở sinh vật nhờ hiện tượng phân li độc lập của các cặp tính trạng là:

A. Làm giảm sự xuất hiện số kiểu hình

B. Làm giảm xuất hiện biến dị tổ hợp

C. Làm tăng xuất hiện biến dị tổ hợp

D. Làm tăng sự xuất hiện số kiểu hình

Câu 8: Thực hiện phép lai: P: AABB  x  aabb. Các kiểu gen thuần chủng xuất hiện ở con lai F2 là:

A. AAbb và AABB

B. aaBB và AABB

C. AAbb và aabb

D. AABB, AAbb, aaBB, aabb

Câu 9: Ở người gen A qui định tóc xoăn, gen a qui định tóc thẳng, gen B qui định mắt đen, gen b qui định mắt xanh. Các gen này phân li độc lập với nhau. Bố có tóc thẳng, mắt xanh. Hãy chọn người mẹ có kiểu gen phù hợp trong các trường hợp sau để con sinh ra đều có mắt đen, tóc xoăn?

A. AaBb

B. AaBB

C. AABb

D. AABB

Câu 10: Phép lai tạo ra con lai đồng tính, tức chỉ xuất hiện duy nhất 1 kiểu hình là:

A. AABb  x  AABb

B. AaBB  x Aabb

C. AAbb  x  aaBB

D. Aabb  x  aabb